LỜI NGUYỀN THĂNG CHỨC.


Hành động thăng chức nhân viên của bạn có thực sự cần thiết? Nhiều nhân sự tập trung mọi hy vọng vào việc leo lên thứ bậc cao trong tổ chức. Triển vọng của mức lương cao hơn giúp giải thích tham vọng của họ, nhưng đi kèm với nó là trách nhiệm và năng lực cũng phải lớn theo.

Cuộc “chạy đua” này thường kết thúc trong sự thất vọng, cho cả người lãnh đạo doanh nghiệp và nhân viên. Nguyên tắc Peter, được phát triển bởi Laurence Peter cho một cuốn sách xuất bản năm 1969, nói rằng “nhân sự được thăng chức cho đến khi họ đạt đến mức độ bất tài”. Hàm ý của nó khá rõ ràng rằng: nếu họ giỏi trong công việc, họ sẽ cố vươn lên những nấc thang sự nghiệp; cuối cùng, sẽ có một công việc họ không giỏi và tại thời điểm đó sự nghiệp của họ sẽ bị đình trệ. Hệ quả tất yếu của nó là bất kỳ nhân viên cấp cao nào đã làm việc trong một thời gian dài đều không đủ năng lực.

Lời Nguyền Thăng Chức.
Lời Nguyền Thăng Chức.


Có một vấn đề khác của việc chạy theo chức vụ. Trong một bài viết gần đây của VoxEU, hồ sơ của gần 40.000 nhân viên bán hàng trên khắp 131 công ty đã được nghiên cứu bởi Alan Benson, Danielle Li và Kelly Shue. Họ đã nghiên cứu về các công ty có xu hướng mạnh mẽ để thúc đẩy những nhân viên bán hàng tốt nhất. Thuyết phục mọi người mua hàng hóa và dịch vụ là một kỹ năng hữu ích, đòi hỏi sự lôi cuốn và kiên trì. Nhưng, như các tác giả chỉ ra, đây không phải là những khả năng cần thiết để lãnh đạo một đội ngũ bán hàng.

Nghiên cứu sau đó xem xét những gì đã xảy ra sau khi những “siêu nhân viên bán hàng” này được thăng chức. Hiệu suất bán hàng trước đây của họ thực sự là một chỉ số tiêu cực cho thành công trong việc quản lý. Tăng trưởng doanh số của nhân viên được giao cho họ quản lý thấp hơn 7,5% so với những người quản lý trước đây (những người không giỏi bán hàng).

Scott Adams, họa sĩ biếm họa, đã mô tả vấn đề này trong cuốn sách của ông, “The Dilbert Principle”. Trong thế giới hoạt họa ấy, những người ít năng lực chuyên môn nhất được thăng chức vì đây là những người không muốn làm công việc thực tế. Thật ngu ngốc khi thúc đẩy nhân viên bán hàng hoặc lập trình viên máy tính giỏi nhất vào vai trò quản lý, vì công ty sau đó sẽ bị tước đi các kỹ năng độc đáo. Đó là cách các nhân viên trong bộ phim hoạt hình Dilbert cuối cùng được quản lý bởi ông chủ tóc nhọn không biết gì (về chuyên môn).

Lời nguyền Bartleby: “Mọi người được thăng chức cho đến khi họ đạt đến một cấp độ mà họ ngừng tận hưởng công việc của họ”. Tại thời điểm này, không chỉ năng lực của họ bị ảnh hưởng; mà còn là hạnh phúc của họ. Bí quyết để tránh lời nguyền này là để nhân viên của bạn bám vào những gì họ thích làm. Nếu họ thích bán hàng, đừng để họ làm quản lý hay hoạch định. Nếu họ thích viết lách hoặc nghiên cứu, việc chỉnh sửa bài viết hoặc nghiên cứu của người khác có thể không mang lại cho họ mức độ hài lòng như mong muốn (chứ chưa nói đến việc đánh giá hiệu quả công việc).

Một vấn đề khác của việc theo đuổi các chức vụ liên tục là nó biến nhân viên của bạn thành một người “đứng núi này trông núi nọ”, không ngừng tìm kiếm các phản hồi có lợi từ các cấp bậc cao hơn hoặc công ty tốt hơn. Điều này có thể sẽ khiến họ mất kiểm soát cân bằng cuộc sống trong công việc.

Vì vậy, việc thăng chức có thể không dành cho tất cả mọi người. Coi chừng lời nguyền này sẽ dẫn đến công việc quá sức và sự không hài lòng. Một số người thích cống hiến cả cuộc đời cho công việc yêu thích của họ, một số người lại cần thời gian để tận hưởng cuộc sống. Hãy cẩn thận với vấn đề thăng chức nếu họ thật sự chưa sẵn sàng.


********************************

Dựa theo bài viết của The Economist cho Nguyên tắc Peter (Peter principle).